-
Waardebepaling achteraf is een manier van samenwerken en zakendoen die gaat over het toevoegen van waarde voor iedereen die bij de samenwerking betrokken is. Feitelijk laat je uurtarieven en vaste prijsafspraken vooraf los en spreek je af met je samenwerkingspartner (die jij misschien klant of opdrachtgever noemt) dat hij achteraf bepaalt wat jij voor hem waard bent geweest. In welke vorm, hoeveel en wanneer hij iets teruggeeft bepaalt hij ook achteraf en is afhankelijk van de door jou toegevoegde waarde.
Waardebepaling achteraf is vragen om moeilijkheden, maar van dit soort moeilijkheden leer je het snelst. En snel leren is cruciaal in onze netwerk- en informatiesamenleving! Daardoor kan het voorkomen dat je samenwerkingspartner hetgeen jij hebt toegevoegd niks waard vond, of dat hij liever iets teruggeeft aan iemand anders uit je netwerk voor wie hij weer van waarde kan zijn. Het kan ook zijn dat je binnen 5 minuten voor je klant zo veel waarde toevoegt dat je de rest van de week niet meer hoeft te werken.
Waardebepaling achteraf is een verschuiving in ons denken over werk, geld verdienen en samenwerken die past binnen de ontwikkelingen in de huidige netwerk- en informatiesamenleving. Hiërarchieën, samenwerkingsverbanden, onze behoeftes en het soort werk wat we doen is sterk aan het veranderen. Hoe we gewaardeerd worden, en in welke vorm we beloning krijgen voor ons werk past hier ook bij. Werken met waardebepaling achteraf is een manier om op een andere manier aan te sluiten bij de (nieuwe) mogelijkheden die de huidige samenleving ons biedt.
-
De Britse technologiejournalist Danny O'Brien introduceerde de term life hack nadat hij een groep super-productieve programmeurs over hun wijze van werken had geïnterviewd. Voor O'Brien tekende zich het patroon af dat deze programmeurs verbazingwekkende scripts bedachten en gebruikten, en gebruik maakten van sluipweggetjes om hun werk gedaan te krijgen. O'Brien vatte zijn onderzoek samen in een presentatie genaamd Life Hacks: Tech Secrets of Overprolific Alpha Geeks[2]. De term life hack sloeg er aan en O'Brien bleef hem op verschillende andere conferenties verder uitdragen.
De oorspronkelijk definitie van de term life hack slaat terug op kleine slimme programmaatjes, shell scripts en andere CLI hulpmiddelen waarmee gegevensstromen verwerkt kunnen worden, zoals e-mail en RSS feeds. Te denken valt aan hulpmiddelen om bestanden te synchroniseren, taken te volgen, geheugensteuntjes voor gebeurtenissen of e-mail filters.
Gaandeweg verbreedde zich de betekenis, totdat alles dat op een slimme onconventionele manier een probleem oplost een life hack genoemd werd. De term werd populair in de weblog community's. Life hacks worden er enerzijds toegepast ter bescherming tegen overvloed aan informatie, anderzijds juist om meer prestaties te kunnen leveren.
Lifehacking is volgens Nederlands lifehacking-docent en -pionier Martijn Aslander[3] een mix tussen timemanagement, kennismanagement en persoonlijke ontwikkeling, met een vleugje Web 2.0 en een vleugje MacGyver. Het gaat er volgens hem over hoe je informatie opspoort, organiseert, filtert en deelt, overzicht houdt en voorkomt dat je gaat lijden aan informatiestress. Lifehacking gaat over meer doen, in minder tijd met minder stress, zodat je slim kunt bewegen in de informatie en netwerksamenleving.
“Life” verwijst naar het persoonlijk aandachtsgebied om een probleem op te lossen, zoals persoonlijke productiviteit, organisatie of werkprocessen. “Hack”, “hacking” en “hacker” hebben hun wortels in computer- en geek gemeenschappen, speciaal in die rondom open source computercode. Volgens de gezaghebbende Jargon File kan hack het kortst samengevat worden met “an appropriate application of ingenuity”, oftewel een passende vindingrijke oplossing.
